Dick Akkerhuis Fotografie

Basiskennis Digitale Fotografie

Scherpstellen

Wat moet er scherp zijn in een foto

Scherpstellen kan op vele manieren, dit kan je de camera laten doen of je stelt handmatig scherp. Scherpstellen op het juiste punt is erg belangrijk, zodat het onderwerp waar je de aandacht op wilt vestigen scherp wordt weergegeven.

Het gedeelte waar je de aandacht op wilt richten stel je scherp. Hierdoor laat je zien wat jij belangrijk vindt. In de volgende foto uit Servië wordt de buskaart scherp weergegeven en de achtergrond onscherp. Daardoor is het duidelijk wat de fotograaf wilt laten zien.

scherpstellen op wat belangrijk is

Handmatig- of automatisch scherpstellen

Moderne camera's hebben een snelle en goede autofocus (AF). In de meeste gevallen gaat automatisch scherpstellen beter en sneller dan handmatig. Autofocus maakt gebruik van scherpstelpunten. Deze zijn zichtbaar in de zoeker en in je camerascherm. Het aantal scherpstelpunten kan variëren. Dit verschilt per camera.

Automatisch scherpstellen in 4 stappen

  • Richt de camera op het onderwerp dat je scherp in beeld wilt hebben.
  • Druk de ontspanknop half in waardoor de camera scherp stelt.
  • Bepaal de compositie met de ontspanknop nog steeds half ingedrukt.
  • Maak de foto door de ontspanknop geheel in te drukken.

Scherpstelfuncties

  • Enkelvoudige AF: De camera houdt de scherpstelling ongewijzigd, zolang de ontspanknop half ingedrukt blijft. Het is een uitstekende methode om stilstaande onderwerpen scherp te stellen.
  • Automatisch: De camera selecteert enkelvoudige AF voor een stilstaand onderwerp. Zodra het onderwerp zich verplaatst, kiest de camera voor continu AF. Handig als je van te voren niet weet of je een rijdende auto of een gebouw wilt fotograferen.
  • Continu AF: Deze manier van scherpstellen is geschikt voor onderwerpen die zich naar je toe- of van je af bewegen. De camera zal continu het onderwerp in focus proberen te houden.

Wat gebeurt er als je het scherpstelgebied is ingesteld op breed, midden of op flexibel punt

scherpstelgebied breed - alle scherpstelpunten zijn actief
  • Breed: Bij breed zijn alle scherpstelpunten actief en bevinden zich over het hele gebied van het camerascherm en zoeker. Dat is de juiste keuze om foto 1 en foto 2 te maken. Hier stelt de camera scherp op potjes die het dichts bij de camera staan. Het lukt niet om foto 3 te maken, wanneer een breed scherpstelgebied actief is.
  • Midden: Bij midden is slechts één actief scherpstelpunt geselecteerd in het midden. Dat is de juiste manier om foto 1 en foto 3 te maken. Het middelste scherpstelpunt stelt telkens scherp op de uienpoeder.
  • Flexibel punt: Met het flexibelpunt geselecteerd, is één scherpstelpunt actief. Dit kun je naar elke gewenste plek in het beeld verplaatsen. Alle drie foto's kun je maken wanneer het flexibel punt actief is. Het is afhankelijk van welk potje is geselecteerd waar de camera op scherp stelt.
Dit gebeurt er als het scherpstelgebied is ingesteld op breed, midden of op flexibel punt.

Eventuele problemen met automatisch scherpstellen

  • Bij laag contrast in het onderwerp kan de autofocus moeilijker scherpstellen. Zodra je de camera richt op iets dat contrast heeft, stelt de camera weer scherp.
  • Bij weinig licht kan het onderwerp een laag contrast hebben, waardoor de camera niet goed scherp stelt. Indien op de camera aanwezig, gebruik je het AF-hulplicht.
  • Bij te weinig afstand kun je het onderwerp niet meer scherpstellen. Ieder objectief heeft een minimale afstand nodig tot een onderwerp om te kunnen scherpstellen. Neem meer afstand om scherp te kunnen stellen.

Handmatig scherpstellen

Handmatig scherpstellen gebruik je als het scherpstellen in de AF-stand niet meer lukt. Het kan ook een keuze zijn van de fotograaf om de MF-stand te gebruiken. Handmatig scherpstellen heeft het voordeel dat je volledig de controle hebt over wat er scherp en wat er onscherp wordt weergegeven. In de MF-stand hoef je maar één keer scherp te stellen als je van plan bent om meerdere foto's te maken van hetzelde onderwerp. Je kunt dan erg snel reageren op de bepaalde situaties, omdat de camera direct de foto kan nemen en niet meer scherp hoeft te stellen. Door ramen heen fotograferen in de AF-stand lukt vaak niet, maar in de MF-stand wel. In de AF-stand stelt de camera scherp op het raam en niet op het onderwerp erachter. Bij macrofotografie heeft het de voorkeur om handmatig scherp te stellen.


naar top pagina