Dick Akkerhuis Fotografie

Basiskennis Digitale Fotografie

Diafragma

Wat is een diafragma?

Diafragma van een camera bepaald de mate van scherpte in een foto. Meer- of minder scherptediepte bepaal je zelf, door het juiste diafragma te kiezen.

Een diafragma bevindt zich in het objectief. Hiermee kun je de hoeveelheid licht regelen voor een juiste belichting, zoals de sluiter de hoeveelheid licht kan regelen. Waarom gebruik je twee verschillende manieren om de hoeveelheid licht te doseren? Met de sluiter regel je het licht en tegelijkertijd kun je bewegingen bevriezen of ermee bewegingsonscherpte creëren. Het diafragma heeft geen invloed op beweging, maar regelt de hoeveelheid scherpte in een foto en doseert de hoeveelheid licht.


diafragma
diafragma opening van groot naar klein

Het diafragma is een opening in het objectief regelbaar van groot, veel licht, tot klein, weinig licht. Het wordt uitgedrukt in een diafragma-getal bijvoorbeeld f/4. De kleine letter f staat voor het brandpunt van het objectief in millimeters. Dit betekent dat een 50mm objectief met een diafragma van f/4 een doorsnede heeft van 50/4 = 12,5 mm. In plaats van de kleine letter f wordt ook wel de hoofdletter F gebruikt. In plaats van f/4 kun je ook F4 gebruiken.

Het diafragma werkt in stappen, ook wel stops genoemd. De diafragmaschaal, F-schaal, gaat van veel licht naar weinig licht: F1.4 - F2 - F2.8 - F4 - F5.6 - F8 - F11 - F16 - F22 - F32. In deze F-schaal is iedere stap of stop een halvering van het licht naar rechts of een verdubbeling van het licht naar links.

diafragma-waarden

Scherptediepte regelen met het diafragma

De scherptediepte, klein of groot, is het gebied in een foto dat scherp wordt afgebeeld. Een kleine scherptediepte wordt vaak gebruikt bij portretfotografie. Alleen de persoon wordt scherp weergegeven, voorgrond en achtergrond zijn onscherp, wazig in de foto. Deze techniek wordt gebruikt om het onderwerp te isoleren van de voor- en achtergrond, waardoor het onderwerp beter tot zijn recht komt. Weinig scherptediepte bereik je met een klein F-getal F1.4 of F2.8 een grote lensopening die veel licht door laat. Zie afbeelding diafragma-waarden.

Grote diafragma openening - klein F-getal

kleine scherptediepte - f/0.95
kleine scherptediepte - f/0.95

Kleine diafragma openening - groot F-getal

Een zogenaamde "kleine lensopening" groot f-getal F16 laat minder licht door in het objectief en geeft een grotere scherptediepte. Om te weten hoeveel scherptediepte je bereikt met een bepaald objectief en diafragma, kun je de Scherptediepte Calculator gebruiken op deze site.

grote scherptediepte - f/16
grote scherptediepte - f/16


naar top pagina